Thứ Tư, 22 tháng 1, 2020

'Nhân viên nhảy việc, lỗi đầu là do sếp'

Tình trạng nhảy việc tràn lan là do những người quản lý nhân sự của các công ty không làm hết trách nhiệm. Khi tuyển người mới, bạn có hỏi về kinh nghiệm của họ (đã trải qua công ty nào) không? Tại những công ty đó làm việc bao lâu? Vì sao nghỉ việc? Bạn có đến tận những công ty đó để dò hỏi xem người đó nghỉ việc như nào, có đúng hợp đồng lao động không?

Hợp đồng lao động (HĐLĐ) nói chung bao giờ cũng có điều khoản nghỉ việc. Trong điều khoản đó bao giờ cũng có mục phải báo trước một tháng và bàn giao công việc hoàn tất. Hoặc, đơn giản là người đó có quyết định đồng ý cho nghỉ việc có chữ ký của người phụ trách nhân sự. Những người tự ý nghỉ việc không đúng HĐLĐ, nói xin lỗi, nếu mà ở Tây thì sẽ chả có công ty nào nhận đâu. Coi như là người đó đã bị xã hội bài trừ vì không tuân thủ luật. Đó là chưa nói những công ty to có ban bệ đầy đủ, họ sẽ mướn luật sư kiện người lao động nghỉ việc không đúng luật.

Dính phải cái "lý lịch đen" ấy, trừ phi làm việc bất hợp pháp, chả nơi nào nhận vào làm. Khi bạn tuyển người, bạn lười kiểm tra ứng viên những tiêu chí như trên, tất yếu bạn sẽ nhận được những lao động kém chất lượng, đứng núi này trông núi nọ, chưa có cống hiến gì đã đòi hỏi đãi ngộ, làm việc không đạt năng suất hở tí là kêu lương thấp... Nhân viên của bạn tự ý nghỉ việc như thế chứng tỏ trình độ quản lý của bạn rất thấp. Bạn cho rằng làm quản lý ai làm chả được không cần học hành gì sao? Đây là 4 kỹ năng cơ bản mà mọi người làm công tác quản trị buộc phải có:

1 – Giao việc. Giao đúng người đúng việc. 2 – Giám sát. Giám sát tiến độ công việc, đề ra định mức năng suất, đưa ra các phương án điều chỉnh khi xảy ra sự cố phát sinh. 3 – Kiểm soát. Kiểm soát chất lượng công việc, đánh giá thái độ làm việc, mức độ gắn bó với công việc của nhân viên. 4 – Khen thưởng, kỷ luật. Khen thưởng đúng nơi, kỷ luật đúng chỗ, không vi phạm luật lao động.

Người quản trị giỏi hay dở, người ta chỉ cần đánh giá 4 kỹ năng này thôi. Tuyển CEO, người ta cũng chỉ hỏi xoáy vào 4 kỹ năng này. Những người làm quản trị này nói cho cùng cũng chỉ là người làm công ăn lương cấp cao mà thôi, không phải ông chủ đâu nhé. Ông chủ không quan tâm nhân viên làm việc như nào, mọi việc ông chủ chỉ hỏi cái anh quản trị này.

Nếu bạn là ông chủ lớn, bạn phải thuê những người này làm việc cho bạn. Mỗi chuyên ngành đều có bộ môn quản trị riêng, những người quản lý chuyên ngành này được gọi là CEO (ta thường gọi là giám đốc điều hành). Quản lý tất cả các CEO là tổng giám đốc. Tổng giám đốc có thể là đích thân ông chủ cũng có thể chỉ là người làm công ăn lương do ông chủ trực tiếp bổ nhiệm.

Nếu công ty bạn chỉ là công ty nhỏ thì bạn phải tự đi học tất cả những kỹ năng cần thiết của người làm quản trị. Học là một chuyện, áp dụng ra sao cho phù hợp với điều kiện của công ty phải do bạn tự sáng tạo ra. Bởi vậy người ta mới nói đùa "quản trị là bộ môn nghệ thuật thứ 8".

Với công ty to, CEO mảng nào phụ trách mảng đó. Với công ty nhỏ, CEO phải quản lý toàn bộ và đương nhiên CEO cũng chính là ông chủ. Có người nói làm ông chủ thì không cần phải học hành gì. Đúng và sai. Đúng là ông chủ không cần phải học đến mức lấy bằng cấp. Sai là ông chủ phải học những cái cốt lõi nhất của từng loại bằng cấp để biết làm sao tổ chức và vận hành công ty. Ví như chuyên ngành tài chính, bạn là ông chủ thì bạn chỉ cần biết đọc báo cáo tài chính, biết các nguyên tắc cân đối tài chính. Thế thôi, còn người học để lấy bằng thì họ phải học đủ thứ râu ria dây nhợ trong đó.

Ông chủ học là để biết còn người làm công ăn lương học là để làm. Ông chủ mà cái gì cũng không biết thì ông chủ đó đem vốn của mình ra nuôi người làm công chứ không phải là thuê người làm công làm lợi cho mình. Quan hệ giữa ông chủ và người làm công là quan hệ hợp tác. Trung tâm dịch thuật Ông chủ quản lý tồi, ưa nịnh, bổ nhiệm không đúng người, không biết đề ra nguyên tắc ứng xử chung, không biết đánh giá nhân viên.... dẫn đến trả lương thưởng không công bằng thì mức độ trung thành của nhân viên cũng kém đi.

Mục tiêu hàng đầu của ông chủ là lợi nhuận, tình cảm gì đó (bao gồm cả người thân thích ruột thịt) là ném sang một bên. Người thân thích ruột thịt không làm được việc thì cho nó ở nhà ăn chơi đàng điếm cũng chả sao, đưa nó vào công ty chả hóa ra muốn làm loạn tổ chức của công ty?

Chia sẻ bài viết của bạn cho trang Ý kiến tại đây .

Lâm

Nữ sát thủ quyến rũ phát xít

Oversteegen chỉ là một thiếu nữ chưa đầy 17 tuổi khi phát xít Đức xâm lược Hà Lan tháng 5/1940. Cô trở thành thành viên của phong trào kháng chiến Hà Lan, được giao nhiệm vụ che giấu người Do Thái, người bất đồng chính kiến và đồng tính luyến ái trong những ngôi nhà trú ẩn tại Haarlem, cách Amsterdam gần 20 km về phía tây.

Freddie Oversteegen (phải) và Hannie Schaft. Ảnh: North Holland Archives.

Freddie Oversteegen (phải) và Hannie Schaft. Ảnh: North Holland Archives.

Truus cùng em gái 14 tuổi Freddie và sinh viên luật Hannie Schaft, 19 tuổi, là những cô gái đảm nhận vai trò bí mật để làm suy yếu Đức quốc xã trong Thế chiến II. Trong khi các phụ nữ tham gia phong trào kháng chiến chủ yếu làm gián điệp, giải mật mã và đánh máy, ít người dám đảm nhận công việc của bộ ba này: sát thủ ngầm.

Ba cô gái trẻ trang điểm đậm, tô son đỏ tươi đến các quán bar quyến rũ lính Đức quốc xã và dụ họ đến chỗ chết. Hannie tự học tiếng Đức để phục vụ công việc. Xinh đẹp, yểu điệu với mái tóc đỏ và làn da trắng sữa, cô dễ dàng "hạ gục" những tên lính phát xít. Cô rủ họ vào rừng hẹn hò và những đồng đội nam của Hannie mai phục sẵn để kết liễu.

Các cô gái còn giỏi sử dụng súng và dễ dàng hạ gục mục tiêu trong khi đạp xe. Ngoài lính Đức, họ cũng nhắm mục tiêu vào những người Hà Lan thông đồng với phát xít.

Sau khi chiến tranh kết thúc, hai chị em Truus và Freddie từ chối đưa ra con số cụ thể về số mục tiêu đã bị họ kết liễu. "Bạn không bao giờ hỏi một binh sĩ rằng người đó giết bao nhiêu kẻ địch", hai chị em nói.

"Sau chiến tranh, họ bị trầm cảm và thường gặp ác mộng", Sophie Poldermans, tác giả một cuốn sách về bộ ba nữ sát thủ, cho biết.

"Tôi không sinh ra để giết người", Truus nói với Poldermans. "Sau mỗi lần tấn công, tôi thường ngất đi hoặc gục xuống trong nước mắt".

Ngoài việc tiêu diệt lính Đức quốc xã, Hannie còn phá hoại các cơ sở quân sự, đánh bom các đường dây điện và đoàn tàu chở vũ khí. Hai chị em Oversteegen hợp tác chặt chẽ với Hannie trong nhóm 7 chiến binh nhiệt huyết và kiên gan. Tuy nhiên, họ từ chối ra tay khi cấp trên ra lệnh bắt cóc con của quan chức Đức quốc xã cấp cao.

"Chúng tôi chỉ chiến đấu chống lại những kẻ phát xít thực sự chứ không làm hại trẻ em", Truus nói.

Họ gây ra nhiều thiệt hại và giết nhiều lính phát xít đến nỗi Hannie trở thành mục tiêu truy nã của phát xít, được biết đến là "cô gái tóc đỏ". Đích thân trùm phát xít Adolf Hitler ra lệnh bắt cô.

Truus Oversteegen. Ảnh: North Holland Archives.

Truus Oversteegen. Ảnh: North Holland Archives .

Hannie nhuộm tóc đen và đeo kính khi lẩn trốn. Ngay cả khi Đức quốc xã cầm tù cha mẹ cô để gây áp lực, Hannie vẫn không ra đầu hàng. Gia đình cô cuối cùng được thả khi phát xít thấy họ thực sự không biết tung tích con gái.

Hannie không may bị bắt vào tháng 3/1945, khi phân phát những tờ báo chống phát xít tại một trạm kiểm soát của Đức quốc xã. Lính Đức ban đầu không biết Hannie là mục tiêu đang bị truy nã, vì cô nhuộm tóc Trung tâm dịch thuật đen, nhưng thân phận của cô dần bị lộ khi chúng giam và tra tấn cô trong tù. Cô bị xử bắn ngày 17/4/1945, chỉ 18 ngày trước khi Hà Lan được giải phóng.

Tư lệnh tối cao quân Đồng minh Dwight Eisenhower truy tặng Hannie Huân chương Tự do. Truus được vinh danh tại Jerusalem vì bảo vệ người Do Thái. Cô và Freddie được Thủ tướng Hà Lan trao tặng Huân chương Huy động Chiến tranh năm 2014.

Truus qua đời năm 2016 ở tuổi 92 còn Freddie qua đời hai năm sau đó, cũng ở tuổi 92. Hai chị em luôn nhớ đến câu chuyện về sự kiên cường của Hannie trong ngày bị xử tử mà cảnh sát và nhân chứng đã kể lại.

Khi phát đạn đầu tiên bị trượt, Hannie nhìn chằm chằm người lính xử tử cô với ánh mắt kiên định. "Đồ ngốc, tôi còn bắn giỏi hơn anh", cô nói.

Phương Vũ (Theo NYPost )

Bệnh viện trực Tết ngày đêm

Bác sĩ Nguyễn Tri Thức, Giám đốc Bệnh viện Chợ Rẫy, cho biết thời gian nghỉ Tết Nguyên đán từ ngày 23 đến 29/1, bệnh viện đảm bảo trực 4 cấp gồm lãnh đạo, chuyên môn lâm sàng và cận lâm sàng, hành chính - hậu cần, bảo vệ an ninh trật tự. Trực lãnh đạo giữ điện thoại đường dây nóng, tiếp nhận và chủ động xử lý các phản ánh.

Khoa cấp cứu chuẩn bị nhân lực và phương tiện, sẵn sàng cấp cứu nội, ngoại viện và thảm họa, có kế hoạch đáp ứng bệnh nhân đông đột biến trong những ngày lễ, ngày nghỉ. Các đội cấp cứu chuyên khoa hoạt động theo đội cấp cứu của tua trực, tua sau ứng trực tua trước và đảm bảo liên lạc thông suốt, đáp ứng kịp thời khi có lệnh điều động.

Các khoa lâm sàng thực hiện lịch đi buồng vào ngày lễ và ngày nghỉ. Lãnh đạo khoa theo dõi sát việc khám, phân loại, tiên lượng bệnh cho tất cả bệnh nhân đang điều trị. Cho xuất viện các bệnh nhân ổn định, hội chẩn bệnh nhân nặng và sẵn sàng tiếp nhận bệnh nhân cấp cứu.

Theo bác sĩ Thức, bệnh viện chuẩn bị đầy đủ phương tiện phục vụ, oxy, máu, y dụng cụ, đồ vải, thuốc thường dùng và thuốc cấp cứu chuyên khoa, sẵn sàng các phương án đáp ứng với báo động đỏ, can thiệp vàng. Không để bệnh nhân mổ cấp cứu chờ đợi lâu. Sắp xếp nhân lực hỗ trợ trong trường hợp bệnh nhân đến khám tăng đột biến sau ngày nghỉ.

Bệnh viện Chợ Rẫy cũng hỗ trợ mua vé xe khách để bệnh nhân, thân nhân về nhà khi được xuất viện vào những ngày cận Tết, giúp tiền xe cho bệnh nhân thuộc diện nghèo, cận nghèo. Bếp yêu thương hoạt động liên tục đảm bảo cung cấp suất ăn miễn phí cho thân nhân trong những ngày nghỉ Tết.

Khoa Cấp cứu A9, Bệnh viện Bạch Mai. Ảnh: Giang Huy.

Khoa Cấp cứu A9, Bệnh viện Bạch Mai. Ảnh: Giang Huy.

Bệnh viện Bạch Mai cũng tổ chức trực Tết Nguyên Đán Canh Tý 2020 theo 4 cấp. Ông Ngô Quý Châu, Phó giám đốc bệnh viện cho biết sẽ tăng cường nhân lực tại các khoa có bệnh nhân đông như cấp cứu, tim mạch, thần kinh... Mỗi ngày, Bạch Mai bố trí trên 400 nhân viên trực, Trung tâm dịch thuật trong đó có 137 bác sĩ, dược sĩ, còn lại là điều dưỡng, nữ hộ sinh, kỹ thuật viên, hộ lý, học viên... Khoa Dược chuẩn bị đầy đủ thuốc, dịch truyền và hóa chất phục vụ người bệnh. Nhà thuốc bệnh viện đảm bảo hoạt động 24/24h.

Khoa khám bệnh theo cầu được phân công cán bộ trực khám bệnh ngoại trú trong suốt thời gian nghỉ Tết. Khoa Thận nhân tạo đảm bảo duy trì việc chạy thận nhân tạo chu kỳ theo lịch cho người bệnh đúng thời gian quy định. Bệnh viện cũng dự trù đầy đủ máu, chế phẩm máu, trang thiết bị y tế.

Các tổ cấp cứu ngoại viện cũng đã chủ động chuẩn bị cơ số thuốc, dịch truyền, vật tư... Trung tâm dinh dưỡng lâm sàng của bệnh viện cung cấp suất ăn miễn phí cho hơn 800 người bệnh mỗi ngày trong 4 ngày Tết, cung cấp hơn 5.000 suất ăn cho nhân viên, học viên, bảo vệ, nhân viên vệ sinh môi trường...

Khu cấp cứu của các bệnh viện Ung Bướu Hà Nội, Trung ương Quân đội 108, Bệnh viện K cũng phục vụ 24/24h trong suốt kỳ nghỉ Tết.

Công tác khám chữa bệnh của các bệnh viện hoạt động trở lại bình thường vào ngày 30/1.

Lê Phương - Lê Nga

Nữ thẩm phán bị tạt axit và hành trình trở lại đời thường

Nữ thẩm phán bị tạt axit và hành trình trở lại
 
 
Nữ thẩm phán bị tạt axit và hành trình trở lại

Sáng 27 Tết Nguyên đán 2020 (21/1), bà Loan đang tất bật hoàn thành nốt công việc cuối năm thì những dòng tin quen thuộc của Nguyễn Thị Hải (35 tuổi, bị chồng tẩm xăng đốt gây thương tật 95%) hiện lên. Lần này, Hải mời bà "mùng 8 Tết về Bắc Giang giao lưu cùng các bệnh nhân bỏng".

Hải là một trong số rất nhiều nạn nhân được bà Loan truyền cảm hứng chữa trị suốt 15 năm qua. "Cố lên cháu, sau lần này nữa thôi là sẽ được như cô bây giờ", bà Loan thường động viên Hải như vậy trước mỗi ca phẫu thuật.

Bà Loan, 55 tuổi, hiện là phó tổng biên tập Tạp chí Toà án nhân dân. Tốt nghiệp đại học Luật, bà về công tác ở TAND quận Đống Đa, Hà Nội. 16 năm sau, nữ thẩm phán năng động, nhiệt huyết đang trong thời gian quy hoạch làm Phó chánh án thì bị tạt axit trước cửa nhà. Hung thủ là nguyên đơn trong một vụ án dân sự về tranh chấp đất đai bà xét xử trước đó.

Bà Nguyễn Thị Kim Loan. Ảnh: Phạm Dự.

Bà Nguyễn Thị Kim Loan. Ảnh: Phạm Dự.

Sau 61 ngày cấp cứu, bà Loan được cứu sống song phải mang thương tật vĩnh viễn 61%. Là người lạc quan nên khi bác sĩ khuyên chỉ giữ được đôi mắt sáng, bà vẫn quyết tâm "phải giữ được" nhiều hơn thế. 43 ca phẫu thuật ở Việt Nam và Singapore đã được thực hiện. Nhiều lúc bà cảm giác khuôn mặt mình giống như bức tượng điêu khắc được cắt gọt khắp nơi.

Khi chồng định làm theo lời bác sĩ đập hết gương trong nhà để vợ khỏi tự ti, bà đã ngăn cản với suy nghĩ "phải đối diện thực tại". Hơn 10 năm, bà luôn dành ra 6 tiếng mỗi ngày để ngồi trước gương tập luyện dãn cơ bằng cách há miệng, cau mày, nghiêng đầu. Bên cạnh việc tuân thủ giáo án của bác sĩ, bà còn đọc sách để tìm ra các phương pháp chữa trị khác nhau.

Sau một năm bảo lưu việc học thạc sĩ, bà đăng ký học trở lại dù xen kẽ trong thời gian này là những ca phẫu thuật. Tránh những ánh mắt dò xét của người xung quanh, bà tự thiết kế bộ quần áo theo kiểu phụ nữ Hồi giáo che kín mít. Có lần thầy giáo tưởng là người nước ngoài nên hỏi bà nghe tiếng Việt có hiểu không khiến cả lớp cười ồ.

"Tôi chưa một lần nhắc đến kẻ đã tạt axit mình. Tôi thấy nhiều nạn nhân mất nhiều công sức thù oán, đấu tranh để rồi tất cả đều đau khổ, hơn nữa mình cũng không thể lành lặn như trước. Với tinh thần đó của tôi, chồng và hai con cũng không bị nhồi vào đầu những suy nghĩ tiêu cực", bà Loan nói.

Bà Loan (phải) trong bộ trang phục Hồi giáo che kín mặt để đi học. Ảnh: Nhân vật cung cấp.

Bà Loan (phải) trong bộ trang phục che kín mặt để đi học. Ảnh: Nhân vật cung cấp.

9 năm điều trị, bà nói chưa một lần rơi nước mắt vì đau hay tuyệt vọng. Lần duy nhất khóc bởi con gái vào viện mà không nhận ra mẹ. "Vừa nhìn thấy tôi, con gái thứ hai khóc thét lên. Nó nói cô không phải mẹ Loan xinh của con. Vài phút sau khi bỏ chạy vào nhà vệ sinh gào khóc, tôi tự trấn tĩnh, quay lại thủ thỉ nói chuyện để con gái nhận ra giọng mẹ".

Không thể trở lại với công việc thẩm phán, bà Loan được sắp xếp nghiên cứu chuyên môn ở Viện khoa học xét xử - TAND Tối cao. Thời gian đó, bà cùng tham gia xây dựng Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 và nhiều thông tư hướng dẫn liên quan. Sau 2 năm, bà được luân chuyển về vị trí bây giờ.

Không muốn nhiều người gặp hoàn cảnh như mình phải dừng lại, bỏ phí tương lai, bà không từ chối hướng dẫn phục hồi bất kỳ ai và cũng chưa từng hỏi một nạn nhân nào tại sao bị như vậy. "Tôi rất kỵ nhắc về những điều tồi tệ đã xảy ra. Tôi chỉ muốn giúp họ có suy nghĩ tích cực và điều quan trọng nhất là truyền đạt lại các phương pháp điều trị khoa học tôi từng được chỉ dạy", bà Loan chia sẻ.

Chia sẻ việc "học tập" tinh thần của thẩm phán Loan, chị Hải cho hay trong lúc Trung tâm dịch thuật tuyệt vọng nhất, muốn buông xuôi tất cả đã được truyền cảm hứng để vươn lên. "Tôi được cô Loan chỉ dạy cách tập phục hồi và gieo nhiều suy nghĩ tích cực. Bây giờ, tôi có thể tự làm việc để nuôi sống bản thân và hai con nhỏ".

Trong năm nay, khi nghỉ hưu có nhiều thời gian hơn, bà Loan nói sẽ tiếp tục và mở rộng việc giúp đỡ những phụ nữ gặp bất hạnh để họ "vượt lên chính mình".

Năm 2005, Nguyễn Tiến Dũng giúp hai người khởi kiện trong vụ án tranh chấp đất đai với thỏa thuận nếu thắng sẽ được chia một phần đất. Khi bản án của phiên tòa do bà Loan làm chủ tọa không như mong muốn của mình, Dũng đã thuê Phạm Ngọc Hải tạt axit thẩm phán để trả thù.

Năm 2006, Dũng và Hải bị TAND Hà Nội phạt 14 năm tù, buộc bồi thường 350 triệu đồng.

Harry - Meghan cảnh báo cánh săn ảnh

Vài giờ sau khi Harry đoàn tụ với vợ con tại Vancouver, Canada, hôm qua, đội ngũ luật sư của cặp vợ chồng ở công ty Schillings công bố một lá thư lên án mạnh mẽ những người "trốn trong những bụi rậm và rình rập" để chụp ảnh Meghan cùng con trai Archie.

Khiếu nại được đưa ra sau khi tờ Sun của Anh đăng những bức ảnh cho thấy Meghan tươi cười dắt chó đi dạo dọc theo một con đường mòn trong rừng, tay bế con trai 8 tháng tuổi và được hai vệ sĩ hộ tống.

Hình ảnh Meghan đi dạo ở Vancouver, Canada công bố hôm 20/1. Ảnh: Backgrid/Splash News.

Hình ảnh Meghan đi dạo ở Vancouver, Canada công bố hôm 20/1. Ảnh: Backgrid/Splash News.

Dù những bức ảnh cho thấy cựu diễn viên Mỹ vui vẻ nhìn thẳng vào ống kính, các nguồn tin thân cận kiên quyết phủ nhận việc cô đồng ý chụp ảnh, khẳng định hoạt động của cánh săn ảnh gần đây vô cùng đáng báo động và nhà của vợ chồng Harry - Meghan liên tục "bị bao vây".

"Một số tờ báo Anh công khai các bức ảnh mà không xem xét cách chúng được chụp. Đây là một kiểu quấy rối liên tục và phớt lờ những cảnh báo pháp lý yêu cầu họ dừng lại, làm gia tăng nghiêm trọng mối lo ngại về an ninh và gây ra phiền toái đáng kể", một nguồn tin từ hoàng gia cho hay.

Các thành viên hoàng gia Anh hiếm khi bị cánh săn ảnh bám đuổi, nhờ thỏa thuận từ lâu giữa Cung điện với giới báo chí về việc không công bố bất kỳ hình ảnh riêng tư nào sau cái chết của Công nương Diana.

Tuy nhiên, Điện Buckingham hôm 18/1 tuyên bố Harry và Meghan sẽ mất danh hiệu Hoàng tử và Công nương, không tiếp tục tham gia hoạt động của hoàng gia Anh, cũng không còn đại diện cho Nữ hoàng Elizabeth II khi tới các sự kiện. Quyết định có hiệu lực từ mùa xuân năm nay.

Ngoài bộ ảnh đi dạo trong rừng, Trung tâm dịch thuật Meghan còn bị chụp khi đang thực hiện nhiều hoạt động khác tại Canada sau thông báo rút khỏi hoàng gia . Các bộ ảnh đều được phát hành bởi hãng Backgrid và Splash News, trụ sở ở Los Angeles, Mỹ, và hoạt động trên toàn thế giới.

Ánh Ngọc (Theo Telegraph )

Từ người nghiện thành 'hiệp sĩ'

Anh Hiệp gạt chân chống chiếc xe máy cũ trên vỉa hè phố Tô Hiệu, rồi đi như chạy đến bên thanh niên lạ mặt đang nằm bất động. "Sốc khá nặng", anh Hiệp nói sau khi quan sát rồi đặt hai tay lên ngực người đàn ông đang nằm vật ở vỉa hè để ép tim. Hơn 10 phút trôi qua, mồ hôi túa ra trên người anh, hơi thở dồn dập hơn. Lay gọi liên tục mà nạn nhân không tỉnh, anh mở túi dụng cụ, lấy ra một ống Naloxone (thuốc dùng cấp cứu cho người nghiện quá liều) tiêm cho nạn nhân. Hơn một phút sau, thanh niên sốc thuốc đã có thể ngồi Trung tâm dịch thuật dậy. Anh Hiệp hỏi lại tên, tuổi, địa chỉ rồi rời đi. Không một lời cảm ơn nào được thốt ra.

Đó là một trong gần nghìn trường hợp sốc ma túy được anh Hiệp cứu sống kể từ khi tham gia nhóm "Vòng tay bạn bè" của Trung tâm hỗ trợ sáng kiến phát triển cộng đồng (SCDI).

Hà Quang Hiệp có thời trẻ nông nổi. Ảnh từng vào tù vì tội tàng trữ ma túy, nhiều lần vào trung tâm cai nghiện ma túy nhưng cai nghiện không thành. Ảnh: Phạm Nga.

Hà Quang Hiệp có thời trẻ nông nổi, từng vào tù vì tội tàng trữ ma túy, nhiều lần vào trung tâm cai nghiện nhưng không thành. Ảnh: Phạm Nga.

Hà Quang Hiệp ở Hàng Kênh, quận Lê Chân, Hải Phòng, bị teo chân trái sau trận sốt lúc một tuổi. Thiệt thòi đó khiến ông bố đạp xích lô và người mẹ buôn bán nhỏ bao bọc cậu con trai này nhiều hơn hẳn ba đứa con còn lại.

Những năm 1990, ma túy tràn về Hải Phòng, Hiệp dính vào "chất trắng". "Đến năm 1996 thì tôi chuyển sang chích", Hiệp kể.

Mỗi ngày, bà Đàm Thị Ngọc Khang, 67 tuổi, đều gói sẵn tiền, để chỉ nghe tiếng con gọi "Mẹ ơi!" là đưa. Một lần, do không đáp ứng Hiệp rủ bạn đi ăn cắp ngay trước mặt mẹ. "Khi về, tôi thấy cửa nhà khóa trái, qua cửa sổ, tôi thấy mẹ nằm bất động, gọi không phản ứng. Tôi vội vàng phá cửa thì thấy một bức thư mẹ để lại. Vỏ hộp thuốc ngủ lăn lóc nơi đầu giường", anh Hiệp kể.

Bà Khang được đưa đi cấp cứu kịp thời. Thương mẹ, nhưng "cơn vật" khiến Hiệp mụ mị đầu óc, không thể dứt ra. Quần áo đang mặc trên người, anh sẵn sàng cởi bán để có tiền mua thuốc. Năm 2006, sau khi rời trại giam vì tàng trữ ma túy, Hiệp biết mình nhiễm HIV.

"Lúc đó tôi nghĩ đằng nào cũng chết, nên càng bất cần hơn", anh nói. Vài năm sau, Hiệp bị lao hạch, cổ đầy những u cục, bị trung tâm cai nghiện trả về. Hàng ngày, bố anh - đang mang bệnh tiểu đường vẫn đạp xe hơn 10 km đèo con đi chữa trị, uống ARV (thuốc làm giảm sự sinh sôi của virus HIV). Nhưng chỉ được ba tháng, hành trình của cha con anh kết thúc vì bố qua đời.

"Biến cố đó khiến tôi nghĩ đến gia đình nhiều hơn. Nhìn kỹ khuôn mặt mẹ, tôi nhận ra bà lầm lũi, đau khổ và già nua đi rất nhiều. Tôi nghĩ mình cần phải đi làm để chỉ phải xin mẹ ít thôi", Hiệp kể.

Tình cờ thấy người hàng xóm vốn cũng nghiện ngập như mình trở nên khỏe mạnh, dứt được ma túy nhờ uống methadone (thuốc cắt cơn nghiện), anh quyết định thử. Đó là chuỗi ngày diễn ra cuộc đấu tranh căng thẳng giữa lý trí và ham muốn. "Nhìn bạn bè phê thuốc, tôi rạo rực khắp người. Cơn thèm thuốc thôi thúc tôi cầm kim tiêm, nhưng khuôn mặt của mẹ đã giữ tôi đứng vững", người đàn ông cánh tay đầy hình xăm nhớ lại.

Dùng methadone một tháng, Hiệp nói với mẹ: "Con xin một triệu để trả một số chi phí. Hết hôm nay, con hứa sẽ không xin tiền mẹ nữa". Bà Khang đưa tiền cho con, nhưng không tin Hiệp đoạn tuyệt được ma túy.

"Bốn giờ sáng hôm sau, tôi trở dậy như thường lệ. Tôi hồi hộp, lo lắng chờ con gọi ‘mẹ ơi', nhưng không thấy. Ngày hôm sau, hôm sau nữa vẫn thế. Sau một tháng, tôi vỡ òa như phép màu đến với gia đình mình", bà Khang kể.

Hiệp phát biểu trong buổi gặp mặt thường niên năm 2018 ở Bình Định của VNPUD (mạng lưới người sử dụng ma túy ở Việt Nam) khi được bầu làm ban điều hành. Ảnh: Nhân vật cung cấp.

Anh Hiệp (người cầm micro) phát biểu khi được bầu vào khi được bầu vào ban điều hành của Mạng lưới người sử dụng ma túy ở Việt Nam (VNPUD) năm 2018. Ảnh: Nhân vật cung cấp.

Một lần, trong lúc đi uống methadone, Hiệp tình cờ gặp các thành viên nhóm "Vòng tay bạn bè", đang cứu người sốc ma túy. Trước đây anh chỉ thấy cảnh người sốc ma túy bị đánh, đạp lên người cho tỉnh lại, Hiệp ngạc nhiên khi chứng kiến cảnh ép tim, xoa bóp, không chút thương tích. Anh quyết định tham gia.

Từ đó, anh cùng với 10 thành viên của nhóm tiếp cận, hỗ trợ tư vấn xét nghiệm HIV, viêm gan C, chuyển gửi điều trị ARV, hỗ trợ cai nghiện ma túy bằng methadone... và cứu sốc ma túy cho hàng nghìn trường hợp. Hiệp chạy xe máy đến các điểm nóng, đưa số điện thoại của mình cho mọi người, để ai bị sốc thì gọi.

"Hồi mới vào nhóm, cậu ấy vẫn cộc cằn, hay cãi nhưng ngày càng điềm tĩnh, trách nhiệm và nhiệt tình hơn. Nhà ở gần điểm nóng, nên cậu ấy luôn là người có mặt sớm nhất", chị Cao Thị Kim Giang, quyền trưởng nhóm "Vòng tay bạn bè" cho biết.

Làm "hiệp sĩ cứu sốc", Hiệp không ít lần bị đánh oan. Có lần, con nghiện tỉnh lại, sờ không thấy ví, nhìn thấy anh liền đấm túi bụi. Hiệp giải thích không được, phải gọi người đã báo tin cho mình đến giải oan. Anh cũng từng bị người nhà của một người mình vừa cứu sống lao vào đánh, vì tội "rủ rê".

Hiệp và vợ về sống cùng nhau năm 2016, nhưng đến năm 2019 mới được Trung tâm Hỗ trợ sáng kiến phát triển cộng đồng, thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (SCDI) đứng ra tổ chức đám cưới. Ảnh: Nhân vật cung cấp.

Hiệp và vợ về sống cùng nhau năm 2016, nhưng đến năm 2019 mới được Trung tâm Hỗ trợ sáng kiến phát triển cộng đồng (SCDI) đứng ra tổ chức đám cưới. Ảnh: Nhân vật cung cấp.

"Anh ấy là người rất nhẫn nhịn. Thi thoảng, bị nói những lời không hay về mình, anh ấy làm thinh. Một giờ, hai giờ đêm, dù mưa gió, chúng tôi gọi cần hỗ trợ cứu sốc, anh vẫn đi", một cán bộ công an phường Cát Dài, quận Lê Chân, người thường xuyên gọi cho anh Hiệp khi phát hiện có người sốc ma túy trên địa bàn phường mình nói.

Đoạn tuyệt được ma túy, cuộc sống của Hiệp như bước sang một trang mới. Bà Ngọc Khang, mẹ anh hay nói, hay cười với con trai hơn. Hiệp cũng đã nên duyên với một cô gái hiểu và thông cảm với quá khứ của anh. Hoạt động trong nhóm Vòng tay bạn bè, anh thấy mình sống có ý nghĩa hơn.

"Có những người trước đây chưa từng chào tôi, giờ đến bắt chuyện trước. Nhờ tình yêu của mẹ, sự quyết liệt, tôi đã chiến thắng được chính mình", anh nói, mắt nhìn ra phố đêm bừng sáng ánh đèn.

Trung tâm Hỗ trợ Sáng kiến Phát triển Cộng đồng (SCID) là một tổ chức phi lợi nhuận, được Liên hiệp các Hội Khoa học – Kỹ thuật Việt Nam thành lập và được Bộ Khoa học và Công nghệ cấp giấy phép hoạt động từ năm 2010.

Phạm Nga

Arsenal hòa Chelsea trong thế 10 người

*Bàn thắng: Jorginho (phạt đền) 28', Azpilicueta 84' - Martinelli 63', Bellerín 87'.

Thẻ đỏ: David Luiz 26'.

David Luiz nhận thẻ đỏ sau pha vào bóng với Abraham. Ảnh: DM.

David Luiz nhận thẻ đỏ sau pha vào bóng với Abraham. Ảnh: DM.

Nếu không nhìn cầu thủ, nhiều người sẽ nghĩ Chelsea và Arsenal tối 21/1 đổi áo đấu cho nhau. Trong khi đội áo xanh (Chelsea) tấn công biến hóa, cầm bóng vượt trội và phối hợp uyển chuyển trong phạm vi hẹp - điều Arsenal thường làm ở kỷ nguyên Arsene Wenger, đội áo đỏ (Arsenal) thực dụng, tàn nhẫn và khó lường đến tận phút cuối - những tố chất làm nên thương hiệu Chelsea dưới thời Jose Mourinho.

Trung tâm dịch thuật Trong một ngày điên rồ như thế, Chelsea cầm bóng 59%, tung ra 19 pha dứt điểm, hưởng 17 quả phạt góc (gấp hơn ba lần đối thủ), nhưng cũng chỉ có hai bàn. Sự hiệu quả và kiên cường của Arsenal được đẩy lên cao trào ba phút trước khi hết giờ. Hector Bellerin, có bóng bên góc phải, ngoặt qua hai hậu vệ áo xanh rồi cứa lòng chìm bằng chân trái không thuận, ghim bóng vào góc xa, tung lưới thủ thành Kepa Arrizabalaga.

Đó là pha dứt điểm thứ hai từ đầu trận của Arsenal, cũng là bàn thứ hai của thầy trò Mikel Arteta trận này. Từ ngoài đường biên, Frank Lampard lắc đầu ngán ngẩm với Tammy Abraham và Emerson. Cả hai án ngữ trước góc sút của Bellerin ở pha ghi bàn, nhưng đều không nỗ lực đoạt lại bóng từ chân đội trưởng "Pháo thủ". Sau tiếng còi mãn cuộc, Abraham gục xuống sân, và phải nhờ Bellerin và Granit Xhaka đến kéo dậy mới miễn cưỡng đứng lên.

Cú cứa lòng của Bellerin mang về một điểm cho Arsenal. Ảnh: Reuters.

Cú cứa lòng của Bellerin mang về một điểm cho Arsenal. Ảnh: Reuters.

Gần một tháng trước, sau khi Arsenal thua ngược Chelsea 1-2 ở giai đoạn một, cựu cầu thủ Tony Cascarino mỉa mai. Anh nói rằng Arsenal đã "mua trung vệ tệ nhất từ Chelsea". Bất chấp lời móc mỉa ấy, Luiz được HLV Arteta tin tưởng và trao suất đá chính cả bảy trận từ khi ông nắm quyền. Đáp lại, Luiz chơi trận hay trận dở. Trong ngày tiếp đón đội bóng cũ cuối tháng 12, trung vệ người Brazil nhận thẻ vàng. Đến tối qua 21/1, anh đổi màu thẻ sang đỏ - dù lần này là để sửa chữa sai lầm của đồng đội.

Phút 26, sau một vài pha phối hợp bị bỏ lỡ, Chelsea hưởng lợi từ đường chuyền về bất cẩn của Shkodran Mustafi. Abraham cướp được bóng, thoát xuống đối mặt rồi vượt qua thủ thành Bernd Leno. Từ phía sau, Luiz ập tới và cản trái phép. Trọng tài chính Stuart Attwell lập tức rút thẻ đỏ cho trung vệ 32 tuổi và trao phạt đền cho đội chủ nhà. Trên chấm 11m, Jorginho - người hùng ở cuộc đọ sức giai đoạn một - sút sệt vào sát chân cột dọc, mở tỷ số.

Azpilicueta (số 28) nâng tỷ số lên 2-1 khi trận đấu còn sáu phút. Đội trưởng Chelsea tưởng như đã mang về chiến thắng cho đội nhà. Ảnh: AFP.

Azpilicueta (số 28) nâng tỷ số lên 2-1 khi trận đấu còn sáu phút. Đội trưởng Chelsea tưởng như đã mang về chiến thắng cho đội nhà. Ảnh: AFP.

Dẫn trước một bàn và hơn một người, Chelsea thoải mái đùa giỡn với hàng thủ đội khách. Nhiều đường chuyền qua lại giữa bộ ba tiền vệ trung tâm sang cánh cho hậu vệ biên được thực hiện. Trong phần còn lại của hiệp một, "The Blues" có thêm năm cú dứt điểm nhưng chỉ có đúng một cơ hội rõ ràng từ pha ra chân nhanh rìa cấm địa của Callum Hudson-Odoi. So với khoảng thời gian trước khi mở tỷ số, Chelsea chỉ tăng kiểm soát bóng, chứ không tăng mức độ sát thương.

Trong quá khứ, Arsenal nhiều lần vỡ trận khi đá thiếu người với Chelsea. Điển hình là trận đấu với cách biệt bằng một set tennis hồi cuối tháng 3/2014. Khi ấy, Chelsea dẫn 2-0 sau chưa đầy 10 phút. Tới phút 15, họ có lợi thế quân số khi trọng tài Andre Marriner đuổi nhầm Kieran Gibbs thay vì Alex Oxlade-Chamberlain, để rồi thầy trò Wenger chịu trận suốt 75 phút còn lại. Số CĐV Arsenal ít ỏi ở Stamford Bridge tối 21/1 sợ hãi khi nghĩ tới viễn cảnh ấy, nhưng điều đó không xảy ra.

Arsenal duy trì được sự chặt chẽ trong lối chơi, kiên nhẫn trong việc kiểm soát bóng rồi tổ chức phản công. Phút 63, sau pha dàn xếp phạt góc bất thành của Chelsea, Gabriel Martinelli một mình một bóng thoát xuống. Mấu chốt xảy ra khi N'Golo Kante bất ngờ trượt ngã tại vạch giữa sân. Trong thế đối mặt Kepa, tiền đạo trẻ của Arsenal lạnh lùng đặt lòng gỡ hòa 1-1.

Martinelli chơi thăng hoa, với hai bàn trong hai trận gần nhất. Ảnh: AP.

Martinelli chơi thăng hoa, với hai bàn trong hai trận gần nhất. Ảnh: AP.

Với Chelsea, một điểm là kết quả khó chấp nhận lúc này, khi họ vừa thua Newcastle, có nguy cơ bị Man Utd rút ngắn khoảng cách xuống ba điểm, và sắp phải trải qua chặng đường giông bão khi liên tiếp đụng độ Leicester, Man Utd, Tottenham và Bayern Munich. Lampard vội vã tăng cường sức tấn công khi thay liền ba người trong hơn 10 phút. Phút 80, cầu thủ vào thay người Ross Barkley suýt làm nên chuyện bằng cú đánh đầu ngược trong khu 5m50, nhưng thủ môn Leno vẫn kịp bay người cản bóng.

Bốn phút sau đó, Chelsea tưởng như chạm tay vào chiến thắng khi Cesar Azlicueta dứt điểm cận thành, sau cú căng bóng của Hudson-Odoi. Hậu vệ 30 tuổi hiếm khi ghi bàn, nhưng mùa này đã ba lần cứu Chelsea: mang về một điểm ở trận hòa Ajax 4-4, giúp đội nhà thắng Lille 2-1, và gần nhất là san bằng tỷ số 1-1 ở chuyến hành quân tới Brighton hôm đầu năm mới. Dù vậy, Arsenal cũng có đội trưởng người Tây Ban Nha, cũng chơi hậu vệ phải và thích tham gia tấn công. Trong nỗ lực lên bóng gần như cuối cùng, Bellerin xử lý chẳng khác gì Lionel Messi, giúp "Pháo thủ" trở thành đội thứ năm tại năm giải vô địch quốc gia hàng đầu châu Âu, ghi hai bàn sau hai cú dứt điểm, tính từ thời điểm thống kê được đưa vào sử dụng.

Dù không thể cải thiện vị trí, vẫn đứng thứ 10, một điểm trận này sẽ giúp Arsenal cải thiện rất nhiều về mặt tinh thần.

Đội hình thi đấu

Chelsea: Kepa; Azpilicueta, Rudiger, Christensen, Emerson; Kante (Mount 69'), Jorginho, Kovacic (Barkley 66'), Willian (Batshuayi 79'), Abraham, Hudson-Odoi.

Dự bị không sử dụng: Caballero, Zouma, Pedro, Alonso.

Arsenal: Leno; Bellerin, Mustafi, Luiz, Saka; Torreira, Xhaka; Pepe (Holding 81'), Ozil (Guendouzi 55'), Martinelli (Willock 91'); Lacazette.

Dự bị không sử dụng: Martinez, Ceballos, Maitland-Niles, Nketiah.

Thắng Nguyễn